29 тамыз – Семей ядролық сынақ полигонының жабылған күніне орай Shakarim University ректоры Думан Орынбековтің студент жастарға, оқытушыларға, қызметкерлерге арнаған үндеуі
Құрметті студенттер, оқытушылар, әріптестер, жерлестер!
29 тамыз — Қазақстанның жаһандық деңгейде ядролық қаруға алғашқылардың бірі болып үзілді-кесілді қарсы шығып, ядролық сынақтарды тоқтатуға батыл шешім қабылдаған тарихи күні ретінде мәңгі есте қалды.
1991 жылы Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президентінің Жарлығымен ХХ ғасырдың ең ауқымды әрі ең қасіретті нышандарының бірі – Семей ядролық сынақ полигоны жабылды.
Біз үшін, осы жердің топырағында туып-өскен, осы жерде өмір сүріп жатқан әрбір жан үшін бұл жай ғана тарихи дерек емес. Бұл – біздің жанымыздың жарасы, жадымыздағы қасірет.
Абай, Шәкәрім, Мұхтар Әуезов туған, өшпес рухани мұра қалдырған Абай облысының жерінде ондаған жылдар бойы жарылыстар болып, адамдардың тағдырын, табиғатты өзгертті, болашағымызға күмәнмен қарайтын күйге түсірді. Бірақ осы жерде, дәл осы қасиетті топырақта бейбіт өмірге, үрейсіз тіршілікке және әрбір баламыздың таза ауамен тыныстауға құқығы бар деген үміт оты қайта тұтанды.
Shakarim University-дің тұғыры – осы жердің жүрегінде. Біз — ядролық сынақтардың салдарын бастан кешкен халықтың ұрпағымыз әрі сөзі қарудан да өткір ұлы ойшылдардың мұрагеріміз. Бұл бізге: полигонның ащы шындығын ұмытпау, оның салдарын, қандай сабақ алғанымызды зерттеу, бұл туралы бүкіл әлемге жария ету және Семей полигонының қасіреті қайталанбауы үшін бейбіт болашақ қалыптастыратын ұрпақ тәрбиелеу секілді ерекше міндет жүктейді.
Бүгінгі жаһандық толқулар мен тұрақсыздық дәуірінде біз бір нәрсені терең ұғынуымыз керек: Семей полигонының жабылуы – тек тарихи оқиғаның аяқталуы емес, бұл – адамзатқа, әрқайсымызға жолданған үндеу.
Бұл – үміт пен жауапкершілік жүгін арқалаған үн. Осы қасіретті тәжірибені білімге, ғылымға, Жер-ананың алдындағы биік мәдениетке айналдыру – біздің азаматтық борышымыз.
Shakarim University бұл жолда нақты әрі мағыналы қадамдар жасап келеді. Біз экология мен қоғамдық денсаулық мәселелерін зерттеумен қатар, «жасыл» технологияларға бағытталған заманауи бағдарламаларды дамытудамыз. Студенттерімізді этика, ғылым және саясат тоғысындағы күрделі байланыстарды түсінуге баулимыз.
Бір кездері атом бомбалары жарылған бұл қасиетті жерде бүгінде қауіпсіз, ізгі және зияткерлік болашақтың іргесі қаланып жатқанын бүкіл әлемге нық сеніммен мәлімдейміз.
29 тамыз – өткенге тағзым етіп, болашаққа бағдар жасайтын күн. Бұл күн бізге бейбітшілік – ең ұлы еңбек, ал тарихи жады – ең терең жауапкершілік екенін еске салады.
Біз, ұлы ойшылдар мен ағартушылардың ұрпағы ретінде, саналы, парасатты болып, болашаққа зерделі көзбен қарауға тиіспіз.
Семей полигонының ащы шындығын ұмытпау, бейбітшілікті ең жоғары құндылық ретінде сақтау – біздің ортақ міндетіміз. Білімімізді, күш-жігерімізді аямай жұмсап, бұл қасиетті жердің әрбір жаңа парағы қиранды емес, қайта жаңғыру мен өркендеудің беті болуына атсалысуымыз керек.
Құрметті жерлестер, студенттер, әріптестер!
Бүгінгі күн тыныштықтың қадірін түсінуге, өткеннің сабағын есте сақтауға, болашақ үшін жауапкершілік алуға шақырады.
Осы қасиетті топырақта орналасқан Shakarim University өңіріміздің ауыр жарасын ұмытпай, оны парасат пен білімнің, ғылым мен мәдениеттің символына айналдыру жолында аянбай еңбек етіп келеді.
Абай елінің жүрегінде тұрған біз бұл туралы ең алғашқылардың бірі болып айтуға да, осыны жүрекпен сезініп, өз ісімізбен дәлелдеуге де міндеттіміз.
Ректор Думан Орынбеков